Derin Miras Projesiyle Çanakkale’nin Sualtı Hazineleri Korunacak

25 Haziran 2026
5 dakika okuma
0 yorum
Derin Miras Projesiyle Çanakkale’nin Sualtı Hazineleri Korunacak

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı ile 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu (ÇOK A.Ş.) iş birliğinde yürütülen “Derin Miras” projesi kapsamında, Çanakkale Boğazı'nın derinliklerinde bulunan tarihi gemi batıklarının korunması ve sürdürülebilir dalış turizmine kazandırılması için önemli bir adım atıldı.

Birinci Dünya Savaşı'nın en kritik cephelerinden biri olan Çanakkale’de, Deniz Savaşları sırasında batan gemiler yaklaşık 111 yıldır boğazın sularında sessizce varlığını sürdürüyor. Dünya kültürel mirasının önemli parçaları arasında yer alan bu batıklar, aynı zamanda zengin deniz yaşamına ev sahipliği yaparak ekosistemin ayrılmaz unsurları olarak öne çıkıyor.

Batıklar Katodik Koruma Yöntemiyle Korunacak

Ocak ayında Almanya'nın Düsseldorf kentinde düzenlenen dünyanın en büyük yat ve su sporları fuarı Boot Düsseldorf'ta imzalanan iş birliği protokolü kapsamında, Çanakkale batıklarının belgelenmesi, dijital ortamda kayıt altına alınması ve katodik koruma yöntemiyle gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.

Çevre dostu bir yöntem olarak öne çıkan katodik koruma sistemi sayesinde batıklara fiziksel müdahalede bulunulmadan, yanlarına yerleştirilen özel çinko anotlar aracılığıyla korozyonun önüne geçiliyor. Böylece hem tarihi eserlerin ömrü uzatılıyor hem de batıkların oluşturduğu doğal yaşam alanlarının korunması sağlanıyor.

İlk Koruma Uygulaması HMS Louise Batığında Gerçekleştirildi

Proje kapsamında katodik koruma uygulanan ilk batık olan HMS Louise'e dalış gerçekleştirildi. Türk ve uluslararası basın mensuplarının katıldığı etkinlikte, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir ile ÇOK A.Ş. CFO'su Murat Sarıkaya proje hakkında açıklamalarda bulundu.

Dalışa profesyonel eğitmenlerin yanı sıra dünyaca ünlü İsveçli su altı fotoğrafçısı Alex Dawson da katıldı. Dawson, koruma altına alınan HMS Louise batığını görüntüleyerek tarihi anı kayıt altına aldı.

Etkinlikte ayrıca, su altında 81,60 metre yürüyerek Guinness Dünya Rekoru sahibi olan milli serbest dalış sporcusu Bilge Çingigiray da HMS Louise batığına serbest dalış gerçekleştirdi.

Çanakkale Savaşlarının Sessiz Tanığı: HMS Louise

Suvla Koyu'nun kuzeyinde yaklaşık 13 metre derinlikte bulunan İngiliz Kraliyet Donanması'na ait muhrip tipi HMS Louise, 1915 yılında Çanakkale Deniz Savaşları sırasında görev yaptı. Tarihi Alan Başkanlığı arşivlerindeki kayıtlara göre gemi, aldığı hasar ve şiddetli hava koşulları nedeniyle sürüklenerek karaya oturdu ve kurtarılamadı.

Aradan geçen bir asrı aşkın süreye rağmen HMS Louise, bütüncül yapısını büyük ölçüde koruyarak günümüzde dalgıçların ziyaret ettiği önemli su altı miraslarından biri olmayı sürdürüyor.

### Gelibolu Sualtı Parkı Dünyanın Önde Gelen Dalış Merkezlerinden Biri Olmayı Hedefliyor

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı tarafından hayata geçirilen Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı'nda, 27 tarihi batık ve 2 yapay resif olmak üzere toplam 29 farklı dalış noktası bulunuyor. Alan Başkanlığı, bu eşsiz mirası dünyanın en önemli dalış destinasyonlarından biri haline getirmeyi amaçlıyor.

TÜBİTAK, Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Akdeniz Üniversitesi başta olmak üzere çeşitli kurumlarla yürütülen bilimsel çalışmalar sayesinde bölgedeki biyolojik çeşitlilik, deniz yaşamı ve ekosistem sağlığı da yakından takip ediliyor.

Derin Miras Yerel Ekonomiye ve Bilime Katkı Sağlayacak

Derin Miras Projesi'nin yalnızca tarihi mirasın korunmasına değil, aynı zamanda uluslararası dalış turizminin gelişmesine de önemli katkılar sunması bekleniyor. Sürdürülebilir turizm anlayışıyla yürütülen proje sayesinde Çanakkale'nin turizm potansiyelinin artırılması ve yerel ekonominin desteklenmesi hedefleniyor.

Öte yandan batıklar, su altı tarihi, arkeoloji ve deniz bilimleri alanlarında yürütülecek araştırmalar için de önemli bir laboratuvar niteliği taşıyacak.

Murat Sarıkaya: “Belki de Yaptığımız En Özel Proje”

1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu (ÇOK A.Ş.) CFO'su Murat Sarıkaya, projenin sosyal sorumluluk boyutuna dikkat çekerek, Çanakkale'de bugüne kadar 321 sosyal ve çevresel projeye imza attıklarını belirtti.

Sarıkaya, “Katodik koruma teknolojisini köprümüzün ayaklarında da kullanıyoruz. Ancak burada işin tarihi ve kültürel boyutu çok daha farklı. Dünyada bu kadar çok savaş batığının bir arada bulunduğu başka bir coğrafya yok. Bu proje hem turizme hem doğaya hem de insanlığın ortak mirasına büyük katkı sağlayacak” dedi.

İsmail Kaşdemir: “Dünyanın En İyi Dalış Merkezi Olmayı Hedefliyoruz”

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir ise Gelibolu Sualtı Parkı'nın kısa sürede dünyanın dikkatini çeken bir merkez haline geldiğini vurguladı.

Kaşdemir, “Dünyanın dört bir yanındaki dalgıçların görmek için sabırsızlandığı bir noktadayız. Ancak hedefimiz bununla sınırlı değil. Dünyanın en iyi ve en çok tercih edilen su altı parkı olmak istiyoruz. Suyun altındaki kültürel miraslarımız da en az karadakiler kadar kıymetlidir ve Türkiye Cumhuriyeti'nin koruması altındadır” ifadelerini kullandı.

Kaşdemir, Derin Miras Projesi sayesinde Çanakkale'nin su altındaki tarihi mirasının daha uzun yıllar korunacağını ve gelecek nesillere aktarılacağını belirterek projeye destek veren tüm kurumlara teşekkür etti.

Yorumlar (0)

Yorum Yaz
0/1000 karakter
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın!