Kitabelerde sıkça yüceltildiğini gördüğümüz sahabilerden biri Sa'd Bin Ebi Vakkas'tır. Onun yüceltilmesinin başlıca sebeplerinden biri Osmanlıların rakibi olan İran'ı fetheden kişi olmasıdır. Kadisiye Savaşı'nda İran ordusunu dize getirmiştir. Yüceltilmesinin diğer bir sebebi de Osmanlı'da çok önemsenen okçuluğun piri olmasıdır. Yaşadığı dönemde cennetle müjdelenen on sahabeden biri (Aşere-i Mübeşşere) olan Sa'd bir Ebi Vakkas Uhud Savaşı'nda büyük yararlılıklar göstermiş, attığı isabetli ok atışları ile Peygamber'in övgüsüne mazhar olmuştur. Bu sebeple Osmanlılarda ünlü Ok Meydanı Sa'd bin Ebi Vakkas Meydanı olarak anılmıştır. Aynalıkavak Kasrı'nın kitabelerinde Enderunlu Fazıl meydanın bu özelliğini şöyle anmıştır:
Pîşgâhında temâşâsı müferrih hakka
Sa'd Vakkās'ın o meydânı ile hânkehi
(Aynalıkavak Kasrı'nın hemen önünden başlayan Okmeydanı ve yakınındaki tekkesi bakanlara ferahlık verir.)
Aynalıkavak Kasrı şimdilerde yapılaşma sebebiyle Okmeydanı'ndan epey uzak görünse de bir zamanlar meydanı bu kasrın önünden başlamaktaydı. Yine Sa'd bin Ebi Vakkas'ın ok atıcılığı Osmanlı kitabelerinde Topkapı Sarayı'ndaki taş tahtın kitabesinde şu şekilde yer almaktadır:
Hem mübarek destine bir meşe nobudu alub.
At sürüp bu taşdan ol taşa varınca bi-gümân
Heybetiyle şöyle zerg itdi ki ol mîşe nobud,
Said Vakkas oku gibi gayb olub nîce zamân
Bu olay bir hadiseyi anlatmaktadır. Rivayet edildiğine göre sportif bir padişah olan ve zaman zaman Enderun avlusunda sporcuları seyretmeyi seven IV. Murad bir defasında eline bir meşe nobudu alır. Nobud talim aracı olarak kullanılan kısa kalın sopalara verilen addır. Spor yapanların arasına katılarak at üzerinde bu nobudu 87 metre uzağa fırlatmıştır. Bu olayın anısına yukarıdaki kitabe yazılarak konmuş ve hatırası yaşatılmıştır. İşte onun atmış olduğu nobud, Sa'd bir Ebi Vakkas'ın oku gibi gitti denilerek sahabenin bu konudaki yeteneğine atıf yapılmaktadır.
Ömer Kaptan, Kitabelerin Renkli Dünyası, İstanbul, Timaş Yayınları, 2024, s. 126.
Yorumlar (0)