UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Karabük’ün Safranbolu ilçesinde, coğrafi işaretle tescillenen üzüm sirkesinde yeni üretim sezonu başladı. Yaklaşık 4 kuşaktır geleneksel yöntemlerle sirke üreten Yazıköylü üreticiler, coğrafi işaretli Çavuş Üzümü’nün hasadıyla birlikte asırlık küpleri yeniden üretim için kullanmaya başladı.
Osmanlı döneminden günümüze ulaşan han, hamam, cami, çeşme ve konaklarıyla her yıl çok sayıda yerli ve yabancı turisti ağırlayan Safranbolu, kültürel mirasının yanı sıra yöresel ürünleriyle de dikkat çekiyor. İlçenin önemli yöresel değerleri arasında yer alan coğrafi işaretli Çavuş Üzümü ve bu üzümden geleneksel yöntemlerle üretilen sirke, bölge ekonomisine katkı sağlayan ürünler arasında bulunuyor.
Üzüm Sirkesi Coğrafi İşaretle Tescillendi
Safranbolu’ya bağlı Yazıköy köyünde üretilen üzüm sirkesi, geçen haziran ayında coğrafi işaretle tescillendi. Böylece ilçenin asırlık lezzetlerinden biri olan üzüm sirkesi, yöreye özgü üretim yöntemi ve niteliğiyle resmî olarak tescillenmiş oldu.
Coğrafi işaretli Çavuş Üzümü’nün bağlardan toplanmaya başlamasıyla birlikte üreticiler de yeni sezonun sirke üretimine geçiyor. Geleneksel yöntemlerin sürdürüldüğü üretimde üzümler önce ayıklanıyor, ardından çiğnenerek suyu çıkarılıyor. Elde edilen üzüm suyuna maya ilave edilerek fermantasyon süreci başlatılıyor.
Yaklaşık 7 Ayda Hazır Hale Geliyor
Fermantasyon sürecinin ardından sirke, yaklaşık 200 ila 350 yıllık tarihi küplere aktarılıyor. Burada dinlenmeye bırakılan sirke, zaman içerisinde durularak satışa hazır hale getiriliyor. Yaklaşık 7 ay süren üretim süreci, geleneksel yöntemin en önemli aşamalarından birini oluşturuyor.
Yörede yaklaşık 4 kuşaktır sirke üretimi yapan Ahmet Karakurluk, üzüm sirkesinin coğrafi işaret almasının kendileri açısından önemli olduğunu belirtti.
Karakurluk, “Uzun zamandır üzüm sirkesinin coğrafi işaret alması için uğraşıyorduk. Gerçekten hak ettiğimiz bir konuydu. Üzüm sirkesi, Yazıköy’ün Çavuş Üzümü ile beraber olmazsa olmazıdır. Bu süreçte emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz. Coğrafi işaret aldığımız için de mutluyuz.” dedi.
Sirke Asırlık Küplerde Dinlendiriliyor
Üretim aşamalarını da anlatan Karakurluk, üzüm hasadının ardından meyvelerin ayıklandığını ve çiğnenerek suyunun çıkarıldığını ifade etti. Maya eklenmesinin ardından fermantasyon sürecinin başladığını belirten Karakurluk, sürecin tamamlanmasının ardından sirkenin küplere aktarıldığını söyledi.
Karakurluk, “Fermantasyon sürecini geçirdikten sonra küplere aktarıp bekletiyoruz. Orada bekleyip durulanıyor. Ondan sonra da satışa hazır hale geliyor.” ifadelerini kullandı.
Yıllık 4 Ton Sirke Üretiliyor
Yaklaşık 7 aylık üretim sürecinin ardından satışa sunulan sirkeye yoğun talep olduğunu belirten Karakurluk, üretimin tamamen geleneksel yöntemlerle sürdürüldüğünü dile getirdi.
“Sirkemiz tamamen organik olduğu için talep oluyor. Bizler de talepleri karşılamaya çalışıyoruz. Fiyat olarak 150 ila 250 TL arasında değişiyor.” diyen Karakurluk, ailesinin sirke üretimindeki geçmişinin dört kuşak öncesine dayandığını aktardı.
Karakurluk, dedesinin babasının bölgede bulunan tarihi küpleri bir araya getirerek sirke üretimine başladığını belirterek, üretim geleneğinin kendilerine kadar ulaştığını söyledi.
Safranbolu Tarihi Çarşı’da da kendilerine ait bir dükkân bulunduğunu ifade eden Karakurluk, aile geleneğinin gelecek kuşaklara da aktarılacağını belirtti.
Geleneksel Üretim Gelecek Kuşaklara Aktarılıyor
Yaklaşık 200 ila 350 yıllık küplerde üretim yaptıklarını belirten Karakurluk, yıllık yaklaşık 4 ton sirke üretim kapasitesine sahip olduklarını söyledi.
Safranbolu’da Çavuş Üzümü ile başlayan üretim sürecinin asırlık küplerde sirkeye dönüşmesi, ilçenin geleneksel tarım ve gıda kültürünün günümüzde de yaşatıldığını ortaya koyuyor. Coğrafi işaretle tescillenen üzüm sirkesi, hem yöresel üretimin korunmasına hem de Safranbolu’nun kültürel mirasının farklı bir yönüyle tanıtılmasına katkı sağlıyor.
Yorumlar (0)