Anadolu Selçuklu Sultanlarının Yüzleri Bilimsel Çalışmalarla Ortaya Çıkarıldı

4 dakika okuma
Anadolu Selçuklu Sultanlarının Yüzleri Bilimsel Çalışmalarla Ortaya Çıkarıldı

Anadolu Selçuklu Sultanlarının Yüzleri Bilimsel Araştırmalarla Yeniden Ortaya Çıkarıldı

Anadolu Selçuklu Devleti’ne hükmeden sultanların ve hanedan üyelerinin yüzyıllar önceki yüz ve beden özellikleri, bilimsel araştırmalarla yeniden ortaya çıkarıldı. Konya’daki Alaeddin Camii avlusunda bulunan hanedan türbesinden çıkarılan kemik kalıntıları üzerinde gerçekleştirilen DNA, antropoloji ve anatomi incelemeleri sonucunda, 12’si sultan olmak üzere 17 hanedan üyesinin fiziksel özellikleri belirlendi. Bilimsel veriler doğrultusunda hazırlanan silikon heykeller, İstanbul’daki Rami Kütüphanesi’nde açılan Türkiye Selçuklu Hanedan Sergisi’nde ziyaretçilerin ilgisine sunuldu.

Kültür ve Turizm Bakanlığının onayıyla 2017 yılında başlatılan çalışma, Gazi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mutluhan Taş ve osteoarkeolog Emel Akpolat tarafından yürütüldü. Yaklaşık 6 yıl süren araştırma, Anadolu Selçuklu hanedanının fiziksel özelliklerinin bilimsel yöntemlerle ortaya çıkarılması bakımından önemli bir çalışma olarak öne çıktı.

Alaeddin Camii Türbesindeki Kalıntılar Bilimsel İncelemeye Alındı

Konya’daki Alaeddin Camii avlusunda bulunan hanedan türbesinden çıkarılan ve beden bütünlüğü bulunmayan kemik kalıntıları, araştırmanın ilk aşamasında tasnif edildi. Ardından anatomik incelemeler gerçekleştirilerek kemikler bir araya getirildi ve hanedan üyelerinin fiziksel özellikleri değerlendirildi.

DNA analizleri ve antropolojik incelemeler sayesinde hanedan üyelerinin fiziksel özelliklerinin yanı sıra akrabalık ilişkileri, hastalıkları ve ölüm nedenlerine ilişkin önemli bulgular elde edildi. Böylece Anadolu Selçuklu hükümdarlarının hayatlarına ilişkin tarihî bilgiler, bilimsel veriler ışığında yeniden değerlendirilme imkânı buldu.

2. Kılıçarslan’ın Boyu 1 Metre 83 Santimetre Olarak Belirlendi

Araştırmanın dikkat çekici sonuçlarından biri, Anadolu Selçuklu Sultanı 2. Kılıçarslan’ın boyuna ilişkin bulgular oldu. Tarihî kaynaklarda kısa boylu olarak tasvir edilen sultanın, kemik kalıntıları üzerinde yapılan incelemeler sonucunda yaklaşık 1 metre 83 santimetre boyunda olduğu belirlendi.

Sultanın ilerleyen yaşlarında kemik yapısında meydana gelen değişiklikler nedeniyle kamburlaştığı ve bu durumun boyunun daha kısa algılanmasına neden olduğu değerlendirildi.

Hükümdarların Ölüm Nedenleri Bilimsel Bulgularla İncelendi

Araştırmada bazı Anadolu Selçuklu hükümdarlarının ölüm nedenlerine ilişkin tarihî anlatımlar ile bilimsel bulgular karşılaştırıldı. Bizans tarihçilerinin 1. Gıyaseddin Keyhüsrev’in bir Bizans şövalyesi tarafından başı kesilerek öldürüldüğüne ilişkin anlatımlarının aksine, kemik incelemelerinde sultanın savaş sırasında aldığı darbe sonucu hayatını kaybettiğine işaret eden bulgulara ulaşıldı.

Kösedağ Savaşı’nı kaybeden 2. Gıyaseddin Keyhüsrev’in kafatası yapısında ise romatoid artritle ilişkilendirilen değişiklikler tespit edildi. Genetik incelemeler, hanedan üyeleri arasındaki soy ilişkilerinin ve bazı kalıtsal rahatsızlıklara ilişkin verilerin ortaya çıkarılmasına da katkı sağladı.

17 Anadolu Selçuklu Hanedan Üyesinin Silikon Heykeli Hazırlandı

Bilimsel araştırmaların ardından 12’si sultan olmak üzere toplam 17 hanedan üyesinin yüz ve beden özelliklerine uygun silikon heykeller hazırlandı. Tarihî ve bilimsel veriler doğrultusunda oluşturulan heykeller, Anadolu Selçuklu hükümdarlarının fiziksel görünüşlerini ziyaretçilere yakından tanıma imkânı sunuyor.

Sergide 1. Kılıçarslan, Şahinşah Melikşah, 1. Rükneddin Mesud, 2. Kılıçarslan, 2. Rükneddin Süleyman Şah, 3. Kılıçarslan, 1. Gıyaseddin Keyhüsrev, 1. Alaeddin Keykubat, 2. Gıyaseddin Keyhüsrev, 4. Kılıçarslan, 3. Gıyaseddin Keyhüsrev ve 2. Gıyaseddin Mesud’un heykelleri yer alıyor.

Ziyaretçiler Selçuklu Sultanlarının Gerçekçi Tasvirlerinden Etkilendi

Sergiyi gezen Oğuzhan Hozat, çalışmayı daha önce televizyonda izlediğini ve bilimsel araştırmaların anlatıldığı programın kendisinde büyük ilgi uyandırdığını belirtti. Konya’ya gitme imkânı bulamadığını ifade eden Hozat, serginin İstanbul’a gelmesiyle ziyaret etme fırsatı yakaladığını söyledi.

Heykellerin gerçekçiliğinden etkilendiğini dile getiren Hozat, “Kıyafetler oldukça etkileyici. Sultanların yüzleri, balmumu heykelleri çok gerçekçi. Yani birebir yapılmış, yani zaten profesyoneller öyle anlatmıştı. Gerçekten etkileyici bir sergi. Beni derinden etkiledi. Sanki o andaymışım gibi. Kıyafetler ve balmumu heykeller o kadar gerçekçi ki sanki o Selçuklu Dönemi'nde yaşayan bir insanmışım gibi. Selçuklu Sultanları karşımdaymış da onlarla göz göze geliyormuşum gibi bir hissiyat oluşturuyor” dedi.

Genç Ziyaretçilerden Türkiye Selçuklu Hanedan Sergisi’ne İlgi

Sergiyi ziyaret eden 18 yaşındaki üniversite öğrencisi Muhammed Eren Doğan da Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarlarının heykellerinin hazırlanmasını önemli bir çalışma olarak değerlendirdi. Serginin İstanbul gibi merkezi bir yerde açılmasının ziyaretçiler açısından büyük kolaylık sağladığını belirten Doğan, etkinliği sosyal medyada gördüğünü ve Türk tarihine olan ilgisi nedeniyle ziyaret etmek istediğini ifade etti.

2. Kılıçarslan’ın heykelinin özellikle dikkatini çektiğini söyleyen Doğan, “2. Kılıçarslan'ın mumyası çok dikkatimi çekti. Çok güzel yapılmış. Yani dönem kıyafetlerine hepsi çok uygun yapılmış. Yani abartılı bir şey yok. Tam olarak dönemin kıyafetlerine uygun olarak yapılmış. Bunu yapan insanları tebrik ederim. Ben 18 yaşındayım. Bütün tarih merakı olan insanları buraya şahsen davet ediyorum. Çünkü Rami Kütüphanesi de zaten tarihi bir yer. Tarihi dokusu çok güzel korunmuş. Yani tarihle iç içe yürünüyor, zarar verilmiyor. Bu çok büyük bir olay” şeklinde konuştu.

Türkiye Selçuklu Hanedan Sergisi 31 Aralık 2026’ya Kadar Ücretsiz

Anadolu Selçuklu Devleti’nin hükümdarlarını ve tarihî mirasını yakından tanımak isteyenler için hazırlanan Türkiye Selçuklu Hanedan Sergisi, İstanbul’daki Rami Kütüphanesi’nin sergi salonunda ziyaretçilerini ağırlıyor. Konya’dan getirilen eserlerin ve bilimsel çalışmalar sonucunda hazırlanan heykellerin yer aldığı sergi, ziyaretçilere Anadolu Selçuklu tarihini farklı bir perspektiften tanıma fırsatı sunuyor.

Türkiye Selçuklu Hanedan Sergisi, 31 Aralık 2026 tarihine kadar ücretsiz olarak ziyaret edilebilecek. Anadolu Selçuklu hükümdarlarının fiziksel özelliklerini bilimsel verilerle ortaya koyan çalışma, tarihî araştırmaların kültürel mirasın tanıtımına ve geçmişin daha yakından anlaşılmasına nasıl katkı sağlayabileceğini gösteriyor. Hanedan üyelerinin bilimsel yöntemlerle yeniden tanıtılması ve tarihî mirasın gelecek kuşaklara aktarılması bakımından sergi, korunması ve yaşatılması gereken önemli bir kültürel değer taşıyor.

Paylaş:

Yorumlar (0)

Yorum Yaz

0/1000 karakter · Yorumlar onaylandıktan sonra yayımlanır.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yazın!