Dünya Bu Fotoğrafı Yanlış Tanıyordu: Arşivdeki Dev Sırrı Bir Kurdele Çözdü!

Amerikan Kongre Kütüphanesi arşivlerinde yıllardır "Gazze'yi savunan birlik" olarak kayıtlı duran ve Birinci Dünya Savaşı'nın en ikonik karelerinden biri kabul edilen o meşhur Türk askeri fotoğrafının ardındaki gerçek, Çanakkale’de yürütülen titiz bir çalışmayla gün yüzüne çıktı. Herkesin 79. Alay sandığı o kahramanların, aslında Çanakkale’nin "Kırmızı Sırt" hatlarında destan yazan 125. Alay olduğu belirlendi.

Gizemi Sancaktaki Küçük Bir Ayrıntı Çözdü

ÇOMÜ Öğretim Üyesi Dr. İsmail Sabah ve ekibi, sancağın üzerindeki yazıları büyüteç altına aldığında tarihin akışını değiştirecek o detayı fark etti: Sancaktaki kurdele! Yapılan incelemede, bu kurdelenin alaya Çanakkale Muharebeleri’ndeki üstün fedakarlığı nedeniyle bizzat takıldığı anlaşıldı.

Dr. Sabah, keşfi şu sözlerle anlatıyor: "Küçük bir dikkat, büyük bir ayrıntıyı gözler önüne serdi. Fotoğrafın altındaki açıklama nedeniyle 79. Alay olduğu sanılıyordu. Ancak sancaktaki yazıyı okuduğumuzda, bunun Çanakkale kahramanı 125. Alay olduğunu gördük. O meşhur fotoğrafın hikayesi artık bambaşka bir hal aldı."

"Bunlar Çanakkale'den Kaçanlar, Haydi Bir Ders Daha!"

Binbaşı Rahmi Bey komutasındaki 125. Alay’ın kahramanlık yolculuğu sadece Çanakkale ile sınırlı değil. Arıburnu’nda Mustafa Kemal Bey’in idaresinde savaşan ve 57. Alay ile omuz omuza çarpışan bu birlik, Çanakkale zaferinin ardından Filistin Cephesi’ne sevk edildi.

Tarihi kayıtlara ve Harp Mecmuası'nın 19. sayısına yansıyan bilgilere göre; 27 Mart 1917 sabahı Gazze'de İngilizlere karşı taarruza kalkan alayın 12. Bölük Komutanı Yüzbaşı İbrahim Efendi, askerlerine şu unutulmaz sözlerle seslenmişti: "Çocuklar ileri! Bu İngilizler Çanakkale'den kaçanlardır. Haydi bir ders daha!"

Mantar Tepe’de Yazılan Destan

Gazze Muharebesi’nin kaderini tayin eden stratejik Mantar Tepe, 125. Alay’ın gerçekleştirdiği amansız süngü hücumuyla İngilizlerden geri alınmıştı. Bu keşifle birlikte, dünya harp tarihinin en meşhur karelerinden biri, ait olduğu gerçek kahramanlarla; Çanakkale'den Gazze'ye uzanan bir zafer köprüsüyle yeniden taçlanmış oldu.