Fatih Belediyesi, ilçe genelinde başlattığı kapsamlı restorasyon seferberliğiyle yok olmaya yüz tutmuş tarihî eserleri g...
Katarakt Ameliyatından Taş Kırmaya: 11. Yüzyıl Tıp Devrimi
Tarih: 2026-01-18 / Görüntülenme: 484
Günümüzde "modern tıp" dediğimiz pek çok uygulamanın köklerinin bin yıl öncesine, İslam coğrafyasının tozlu laboratuvarlarına ve hastanelerine uzandığını biliyor muydunuz? Fransız araştırmacı Georges Rivoire, tarihin tozlu sayfalarını aralayarak İslam hekimlerinin cerrahide ulaştıkları dudak uçuklatan seviyeyi gözler önüne seriyor.
Anestezi Yeni Bir İcat mı? Tekrar Düşünün!
Pek çoğumuz anesteziyi modern tıbbın bir hediyesi zannetsek de, 11. yüzyılın İslam hekimleri "hissizleştirme" sanatında ustalaşmışlardı. Rivoire'un aktardığına göre; ağır ve ıstıraplı ameliyatlardan önce hastalar, karamuk (amberbaris) kullanılarak tam bir hissizlik haline getiriliyordu. Yani günümüzün modern narkoz tekniklerinden asırlar önce, İslam dünyasında hastalar acıyı hissetmeden neşter altına yatabiliyorlardı.
![]()
Göz Ameliyatlarından Mesane Taşlarına: Önemli Tedaviler
Dönemin hekimleri sadece hastayı uyutmakla kalmıyor, bugün bile büyük titizlik gerektiren operasyonları başarıyla gerçekleştiriyorlardı:
Katarakt Tedavisi: Henüz mikroskopların olmadığı bir çağda, göz akındaki (katarakt) perdeyi indirme veya billur tabakayı çıkarma suretiyle görme bozukluklarını tedavi ediyorlardı.
Taş Kırma Operasyonları: Mesane taşlarını cerrahi müdahale ile kırma becerisine sahiptiler.
Kanama Kontrolü: Şiddetli kan kayıplarını soğuk su uygulamaları ve özel dağlama teknikleriyle (koterizasyon) durdurabiliyorlardı.
Fitil ve Yakı Yöntemleri: İltihaplı yaralar ve iç hastalıklar için yakıcı maddelerle hazırlanan fitilleri profesyonelce kullanıyorlardı.
![]()
Tarihin Cerrahi Devrimi
Georges Rivoire’un bu tespitleri, İslam medeniyetinin sadece felsefe ve matematikte değil, insan hayatına dokunan cerrahi sahasında da gerçek bir "terakki" (ilerleme) kaydettiğini kanıtlıyor. 11. yüzyılın karanlığında yükselen bu tıbbi deha, bugün kullandığımız pek çok yöntemin temel taşı olmaya devam ediyor.
Sizce tıp tarihindeki bu devrim niteliğindeki gelişmelerin günümüzde yeterince bilinmemesinin sebebi nedir? İslam hekimlerinin bu dehası hakkında sizin düşünceleriniz neler? Yorumlarda bizimle paylaşın!
BU HABER HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
-
Bu bilgiler gençliğe iyi anlatılmalı
Esma Orhan
18.01.2026 17:50
YORUM YAZ
Son Eklenen Yazılar
Türkistan’ın sarp buzulları ve Pamir Yaylası’nın kadim rüzgârlarını bağrında taşıyan Kırgız Türkleri, ata yadigârı kültü...
Tarihin tozlu rafları arasından süzülüp gelen, bir imparatorluğun görkemli günlerinden sürgünün hüzünlü yollarına uzanan...
Kubilay Han’ın Doğu Seferi ve Japonya İstila Girişimi Moğol hükümdarı Kubilay Han, Çin'i zor da olsa istila ettikten so...
18. yüzyıl tereke listelerinin işaret ettiği gibi şimdi kumaşlar daha mütevazı, saraylı olmayan, ama gene de varlıklı bi...
Bir Mektup, Bir Hayat: Okuma Yazma Bilmeyen Zorbanın Kanlı Sonu Tarihin akışını değiştiren koca bir isyanın lideri olab...
